Jak wskazuje na swojej stronie interrnetowej Archiwum Państwowe w Toruniu "Najważniejsze zadania Oddziału I Kształtowania Narodowego Zasobu ArchiwalnegoPrzepisy kancelaryjno-archiwalneZgodnie z art. 6 ust. 2 Ustawy z dnia 14 lipca 1983 roku o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach – Dz.U. 2019 poz. 553 z późn. zm., organy państwowe, państwowe jednostki organizacyjne, organy jednostek samorządu terytorialnego, oraz samorządowe jednostki organizacyjne w porozumieniu z Naczelnym Dyrektorem Archiwów Państwowych określają trzy rodzaje przepisów:• instrukcję kancelaryjną definiującą szczegółowe zasady i tryb wykonywania czynności kancelaryjnych w jednostce oraz regulującą postępowanie w tym zakresie z wszelką dokumentacją;• jednolity rzeczowy wykaz akt, którego zadaniem jest klasyfikowanie dokumentacji powstającej i zgromadzonej w jednostce jednolicie i w systemie dziesiętnym oraz kwalifikowanie dokumentacji do odpowiednich kategorii archiwalnych. Jednolity rzeczowy wykaz akt może być uzupełniony o kwalifikator dokumentacji, który określa kwalifikację archiwalną jednego rodzaju lub typu dokumentacji;• instrukcję w sprawie organizacji i zakresu działania archiwum zakładowego lub składnicy akt regulującą postępowanie w archiwum zakładowym/składnicy akt z dokumentacją spraw zakończonych, niezależnie od techniki jej wytworzenia, postaci fizycznej oraz informacji w niej zawartych.Wyżej wymienionych przepisów nie stosuje się do: organów gminy i związków międzygminnych oraz urzędów obsługujących te organy i związki, organów powiatu i starostw powiatowych, organów samorządu województwa i urzędów marszałkowskich oraz organów zespolonej administracji rządowej w województwie i urzędów obsługujących te organy.Archiwa państwowe mogą również dokonać uzupełnienia jednolitych rzeczowych wykazów akt, jeśli jest to niezębne do klasyfikacji nowych zadań.Przykładowa klasyfikacja i kwalifikacja dostępna jest na stronie internetowej Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych: https://archiwa.gov.pl/poznaj/dla-instytucji-i-firm/zarzadzanie-dokumentacja/przepisy-kancelaryjne-i-archiwalne/klasyfikacja-i-kwalifikacja-dokumentacji/Kontrole archiwalne:Kontrola archiwalna to kontrola postępowania z materiałami archiwalnymi i z dokumentacją niearchiwalną, powstałą i zgromadzoną w organach i jednostkach organizacyjnych, o których mowa w art. 5 ust. 1 Ustawy z dnia 14 lipca 1983 roku o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2019 r., poz. 553), bez względu na miejsce i tytuł prawny przechowywania tych materiałów.Z kontroli wyłączone są jednostki posiadające archiwa wyodrębnione.Kontrole przeprowadzane są w organach państwowych i państwowych jednostkach organizacyjnych oraz organach samorządu terytorialnego i samorządowych jednostkach organizacyjnych, oraz innych pomiotach, które przechowują materiały archiwalne stanowiące państwowy zasób archiwalny.Procedura przeprowadzenia kontroli została określona w art. 21a-21d ww. Ustawy."  Oddział I – kształtowania narodowego zasobu archiwalnego – Archiwum Państwowe w Toruniu

"Do Państwa rąk oddajemy cyfrowe wydanie „Wybranych informacji dotyczących spraw własnościowych w aktach Archiwum Państwowego w Bydgoszczy” autorstwa grupy archiwistów Oddziału III-go Udostępniania Zasobu Archiwalnego w osobach: Stanisława Błażejewskiego, Janusza Chudzińskiego, Joanny Małkińskiej i dr Małgorzaty Urbanowskiej-Chyły.Celem niniejszego opracowania jest wskazanie materiałów archiwalnych przechowywanych w Archiwum Państwowym w Bydgoszczy, przydatnych w poszukiwaniach własnościowych czy postępowaniach administracyjnych. Z tego też względu dotyczy głównie nieruchomości znajdujących się na terenie działania naszego Archiwum. Publikację tę można ponadto traktować jako rozszerzenie wydanego wcześniej Przewodnika Genealoga, wszak użyteczna jest także do odtwarzania historii przodków.Głównym naszym założeniem jest przekazanie wiedzy na temat akt własnościowych oraz praktyczne ich wykorzystanie. Zrozumienie tła historyczno-prawnego jest niezwykle istotne, aby z sukcesem znaleźć i poprawnie interpretować zapisy w różnych aktach związanych z badaniami własnościowymi, jak np. księgi i akta gruntowe, akta katastralne czy akta wysiedleńcze/przesiedleńcze. Wskażemy Wam kierunek, który pozwoli dokonać wstępnej interpretacji uzyskanych wyników i zdobyć podstawowe umiejętności potrzebne do samodzielnego przeprowadzenia poszukiwań. [...] " Sprawy własnościowe w aktach Archiwum Państwowego w Bydgoszczy – Archiwum Państwowe w Bydgoszczy  ARCHIWA - JAK KORZYSTAĆ Z HISTORYCZNYCH DANYCH BUDOWLANYCH? - Archiwistyka.pl 

"Nabór na studia podyplomowe rozpocznie się 1 czerwca 2026 i potrwa do 31 września 2026 r. W tym roku rejestracja kandydatów odbywać się będzie w systemie Internetowej Rejestracji Kandydatów (IRK)- szczegóły wkrótce!Kwalifikacja na Studia podyplomowe w zakresie kancelarii tajnej i ochrony informacji niejawnych odbywa się raz na rok, na podstawie złożenia wymaganych dokumentów:odpis dyplomu ukończenia studiów I lub II stopnia (skan trzeba będzie załączyć do IRK, na 1 zjeździe okazać oryginał),podanie/kwestionariusz osobowy - do uzupełnienia w IRK karta Programu Absolwenckiego UMK" (skan karty załączają do IRK  osoby, które ukończyły studia podyplomowe lub  licencjackie lub magisterskie na UMK i chcą starać się o 10% zniżkę) [...] "  Studia podyplomowe w zakresie kancelarii tajnej i ochrony informacji niejawnych

Jak podaje strona Naczelnej Dyrekcji Archiwów Państwowych "Brakowanie dokumentacji niearchiwalnej polega na wydzieleniu jej części i przekazaniu do zniszczenia. Dokumentacja zostaje poddana brakowaniu, jeśli:jej okres przechowywania już upłynąłoraz organ lub jednostka organizacyjna uzna, że dokumentacja utraciła dla nich znaczenie (w tym wartość dowodową).Okres przechowywania dokumentacji niearchiwalnej określony jest w jednolitym rzeczowym wykazie akt lub kwalifikatorze dokumentacji, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach. [...] "   Brakowanie dokumentacji – Archiwa Państwowe  OutData | Niszczenie dokumentów i nośników danych | Cała Polska

"Digitalizacja polega na przekształceniu treści analogowej na cyfrową, a służy przede wszystkim zabezpieczeniu cennych zbiorów archiwalnych w formie cyfrowej, a następnie udostępnianiu dokumentów online. Dzięki digitalizacji można również dokonać analizy oryginałów materiałów archiwalnych na podstawie wysokiej jakości kopii cyfrowych, które pozwalają na dotarcie do informacji niedostępnych dla ludzkich zmysłów przy badaniu oryginału. [...] "  Digitalizacja | NAC